mijn ervaring, Nostalgie, uit

Door het oog van de naald?

Ik aarzel deze persoonlijke ervaring in blogvorm neer te zetten. Het zou licht opgevat kunnen worden als bagatellisering van wat anderen meemaakten en nu terecht zoveel stof doet opwaaien. Ik schrijf het ook niet met de intentie om de misdadige handelingen van sommigen te nuanceren, af te zwakken. Het is te afschuwelijk wat er zich in de zestiger jaren in sommige kloosters, op seminaries en internaten afspeelde. Door de aandacht die misbruik in de katholieke kerk de laatste tijd krijgt komt dit verhaal echter weer bij me boven. Een herinnering die pas jaren later twijfel over de bedoelingen bij me opriep. Kleine jongetjes worden groot, krijgen nieuwe kennis, nieuwe inzichten. Pas dan realiseer je je dat een stapje verder tot een traumatische ervaring had kunnen leiden.

Het is 1958. Thuis hebben we net onze eerste zwartwit televisie, uit balorigheid door mijn ouders aangeschaft toen ze de beloofde en o zo nodige grotere woning weer niet toegewezen hadden gekregen. Woningnood en bestedingsbeperkingen waren de politieke onderwerpen van die tijd. Rooms gezin, acht kinderen, ik als oudste net 10 jaar. Toen dan ook het grote wonder, de sleutel van een nieuwe Utrechtse zeskamerflat, zich openbaarde was het geld om te verhuizen eigenlijk op. De flat staat in Hoograven, een in hoog tempo uit de grond gestampte nieuwbouwwijk, geplakt tegen een door de grote stad geannexeerd dorpje.

Ik kom op mijn nieuwe school in de vierde klas, groep zes zeggen we nu. De Rooms-katholieke kerk kreeg personele uitbreiding, de dorpspastoor twee kapelaans. En er waren misdienaartjes nodig. Voorwaarde, uit een goed Rooms gezin komen en behoorlijk mee kunnen op school. Er moest immers ook bij rouw en trouw, dat wil zeggen onder schooltijd, wel eens gediend worden. Ik voldeed aan de voorwaarden en al voor de Pasen had ik mijn ‘opleiding’ met goed gevolg doorlopen.
Misdienaar in die parochie betekende automatisch dat je ook voor allerlei sport- en knutselactiviteiten was uitgenodigd. Er was een actief jeugdwerkbeleid vanuit de kerk georganiseerd.

Omdat ik dat misdienen zo snel onder de knie had vond de kapelaan dat ik ook wel geschikt zou zijn om in een toneelstukje ter afsluiting van het schooljaar te spelen. Wat is het verschil, zou je kunnen zeggen. En dus met een paar leeftijdsgenootjes oefenen op de kamer van meneer kapelaan. De essentie van het stuk, ik heb geen idee, maar wij waren arme Afrikaanse kindjes die gekleed in slechts een rieten rokje op het toneel moesten verschijnen. Het onderbroekje mocht aanblijven, dat wel. Al snel werden de scènes in kostuum geoefend, woensdagmiddag na woensdagmiddag. En werden we door de kapelaan zwart geschminkt, woensdagmiddag na woensdagmiddag. De scènes werden gefilmd. En wij vonden het allemaal even gewoon! Vertelden thuis wat we beleefd hadden en onze ouders vonden het allemaal even gewoon!

Als later het piemeltje meer is dan een plassertje dringt het langzaam tot je door wat daar allemaal had kunnen gebeuren. Er is niet meer gebeurd dan ik hier beschrijf, in ieder geval niet met mij. Ik heb er geen trauma, frustratie aan overgehouden, gelukkig niet. Maar hoe dichtbij ben ik geweest?

17 gedachten over “Door het oog van de naald?”

  1. misschien was het echt wel onschuldig, maar ons brein is zo vervuild door de actualiteit, dat we overal iets achter zoeken.
    al weet ik niet of ‘de nikkertjes in rieten rokjes’ wel verantwoord waren 😉

  2. Na je laatste reactie, krijg ik kippenvel. Ik kan me absoluut geen voorstelling maken wat voor gevoel je bij het bericht van die beschuldigingen had. Lijkt me wel schokkend.

  3. Hmm. Als je in het nieuws hoort over degene waar jij dus in je jeugd ook mee te maken hebt gehad, lijkt me dat heel bizar, en dan kan ik de titel van je blog plaatsen. Verder moeten we denk ik idd niet vergeten wat Trui en Hanneke zeggen.

    1. Terugkijkend, let wel, toen niet, was het beeld al heel bizar. Ik begin niet voor niets met ‘ik aarzel’. Ik ben daar in principe ook heel terughoudend in maar nu zie ik toch wel iets van een bevestiging.

  4. Eigenlijk mag je er niet aan denken, aan dat ‘wat er misschien allemaal niet had kunnen gebeuren’ op termijn ga je dan echt alles in vraag stellen, zelfs datgene wat onschuldig is/was. Al begrijp ik je bedenkingen bij deze wel. Maar goed dat de naïviteit van toen niet meer van deze tijd is.

  5. Beste Carel,
    Deze kapelaan, later pastoor, heeft een dossier opgebouwd met klachten van ouders uit Hoograven, Ermelo, Putten en vier aanklachten wegens seksueel misbruik. Bisdom Utrecht heeft nog steeds geen uitspraak gedaan over de schuld van deze pastoor. Uit je verhaal: het omkleden op de kamer van de kapelaan, in onderbroekjes, en maar repeteren,… blijkt duidelijk de obsessieve aard van deze pastoor. Meldt je verhaal bij het nieuwe RK meldpunt en eis dat het wordt toegevoegd aan het klachtendossier van Rubrech. Zo doe je iets nuttigs met je ervaring en help je mogelijk andere klagers.
    Alvast bedankt!

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s